TRƯỜNG THCS HUỲNH THÚC KHÁNG
TỔ NGỮ VĂN – ANH- CD
DẠY THEO CHỦ ĐỀ: NGƯỜI LÍNH CM
GIÁO VIÊN THỰC HIỆN:
Nguyễn Thị Lê
Tiết 46 – Văn bản
ĐỒNG CHÍ
Chính Hữu -
Tên thật là Trần Đình Đắc, quê ở huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh.
- Năm 1946, ông gia nhập Trung đoàn Thủ đô và hoạt động trong quân đội suốt hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.
- Ông bắt đầu làm thơ năm 1947, thơ ông hầu như chỉ viết về người lính và chiến tranh.
- Ông được nhà nước trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật năm 2000.
(1926 - 2007)
1.Tác giả
Bài thơ “Đồng chí” ra đời năm 1948
- “Đồng chí ”được in trong tập “Đầu súng trăng treo ”.
2.Tác phẩm:
- Bố cục: 2 phần.
- Thể thơ: Tự do
Thảo luận: (4 phút)
Nhóm 1,2: Tìm những chi tiết và nhận xét tình đồng chí được bắt nguồn trên những cơ sở nào?
Nhóm 3,4: Tìm những chi tiết, hình ảnh biểu hiện tình đồng chí, đồng đội đã làm nên sức mạnh tinh thần của những người lính cách mạng và rút ra nhận xét?







Quê hương anh nước mặn đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá.
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau,
Súng bên súng, đầu sát bên đầu
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ
Đồng chí!
Đồng chí
a/ Cơ sở hình thành tình đồng chí:
- Họ cùng chung cảnh ngộ, chung nguồn gốc xuất thân, là những người nông dân từ các miền quê Việt Nam.
- Cùng chung lí tưởng chiến đấu vì độc lập tự do của Tổ quốc.
- Cùng trải qua những khó khăn, thiếu thốn.
* Tình đồng chí đó là mối tình tri kỉ, thắm thiết , keo sơn.
Ruộng nương anh gửi bạn thân cày
Gian nhà không mặc kệ gió lung lay
Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính.
Anh với tôi, biết từng cơn ớn lanh.
Sốt run người, vầng trán ướt mồ hôi.
Aó anh rách vai
Quần tôi có vài mảnh vá
Miệng cười buốt giá
Chân không dày
Thương nhau tay nắm lấy bàn tay.

Đêm nay rừng hoang sương muối
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đầu súng trăng treo
b/ Biểu hiện và sức mạnh tình đồng chí:
- Cảm thông chia sẻ sâu xa những tâm tư nỗi lòng của nhau, chung một nỗi niềm nhớ quê hương, nhưng hi sinh tình nhà ra đi vì việc nước.
- Gắn bó keo sơn, đồng cam cộng khổ, chia sẻ gian lao, thiếu thốn, chăm sóc nhau khi bệnh tật,…truyền cho nhau hơi ấm, sức mạnh, niềm tin giúp người lính vượt qua mọi gian lao, thử thách.
- Biểu hiện cao đẹp của tình đồng chí, đồng đội, vẻ đẹp tinh thần hòa quyện hiện thực và lãng mạn.
2/ Nghệ thuật:
Ngôn ngữ bình dị, đượm chất dân gian, tình cảm chân thành.
- Bút pháp tả thực kết hợp lãng mạn một cách hài hòa, hình ảnh thơ đẹp mang ý nghĩa biểu tượng.
3/ Ý nghĩa:
Bài thơ ca ngợi tình đồng chí cao đẹp của những người chiến sĩ trong thời kì đầu cuộc kháng chiến chống Pháp.
Nội dung
Cơ sở của tình đồng chí
Biểu hiện và sức mạnh của tình đồng chí
Chung nguồn gốc xuất thân, chung mục đích, lý tưởng, cùng trải qua gian lao…
Cùng chia sẻ tâm tư, tình cảm, những khó khăn, thiếu thốn. Truyền cho nhau tình thương yêu và sức mạnh để vượt qua gian khổ.
Nghệ thuật
- Sử dụng ngôn ngữ bình dị, thấm đượm chất dân gian
- Sử dụng bút pháp tả thực kết hợp với lãng mạn một cách hài hòa, tạo nên hình ảnh thơ đẹp, mang ý nghĩa biểu tượng
III. Luyện tập
Câu 1: Đồng chí là:

A. những người cùng một nòi giống.

B. những người sống cùng một thời đại.

C. những người cùng chung chí hướng, lí tưởng.

D. những người cùng chung một tôn giáo.
Câu 2: Nêu cảm nhận của em về những anh bộ đội trong thời kì kháng chiến chống Pháp qua bài thơ?
Họ là những người chân chất, mộc mạc nhưng vẫn thể hiện vẻ đẹp đáng quý của người chiến sĩ Việt Nam: Yêu nước, yêu quê hương, sẵn sàng ra đi bảo vệ Tổ quốc; trong gian khổ vẫn lạc quan; có tình đồng chí, đồng đội gắn bó.
- Về học thuộc bài thơ, hiểu nội dung - NT

- Làm bài tập :

Qua bài thơ, em có cảm nhận gì về hình ảnh anh bộ đội thời kì chống Pháp ?
- Chuẩn bị bài: “Bài thơ về tiểu đội xe không kính”
V. Củng cố - Dặn dò:
Kính chào quý thầy cô! Chúc các em học tốt !
Làng quê nghèo khổ,
Nông dân, lam lũ
1. Cơ sở hình thành tình đồng chí:
Làng tôi nghèo
đất cày lên sỏi đá

Họ cùng chung nguồn gốc xuất thân :
Cùng từ các làng quê Việt Nam,
cùng chung giai cấp, cùng chung cảnh ngộ.
(câu thơ sóng đôi
hỡnh ảnh chân thực)
Quê hương anh nước mặn đồng chua
Anh
Tôi
xa lạ
quen nhau
tri kỉ
súng bên súng
đầu sát bên đầu
đêm rét chung chăn
(Với)
Đồng chí
Câu 2. Vì sao tác giả lại đặt tên cho bài thơ về tình đồng đội của những người lính là “Đồng chí ” ?
-> “Đồng chí ” cùng chung lí tưởng, chí hướng. Đây là cách xưng hô của những người cùng trong một đoàn thể cách mạng. Tình đồng chí là bản chất cách mạng của tình đồng đội và thể hiện sâu sắc tình đồng đội.
III. Luyện tập